สแกน “ลุ่มน้ำชี” สทนช. ปรับแผนจัดการน้ำครั้งใหญ่ รับมือโลกเปลี่ยน

สำนักงานทรัพยากรน้ำแห่งชาติ (สทนช.) เร่งปรับปรุงแผนแม่บทลุ่มน้ำชี ระยะ 20 ปี ใช้แนวคิดบริหารจัดการน้ำแบบองค์รวม (IWRM) และกระบวนการ SEA รับมือปัญหาน้ำท่วม-แล้ง-น้ำเสีย พร้อมเปิดเวทีรับฟังความคิดเห็น 19 ครั้ง ครอบคลุมทุกภาคส่วน หวังยกระดับความมั่นคงด้านทรัพยากรน้ำอย่างยั่งยืน

เมื่อวันที่ 21 มีนาคม 2569 ผู้สื่อข่าวรายงานว่า นายธรรมพงศ์ เนาวบุตร ผู้อำนวยการสำนักงานทรัพยากรน้ำแห่งชาติภาค 3 พร้อมหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เข้าร่วมการประชุมปฐมนิเทศและรับฟังความคิดเห็น โครงการศึกษาจัดทำแผนแม่บทการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำในเขตลุ่มน้ำชี (ฉบับปรับปรุง) ช่วงปี พ.ศ. 2566 – 2580 เพื่อยกระดับการบริหารจัดการน้ำให้สอดคล้องกับสถานการณ์การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศที่ทวีความรุนแรง

การปรับปรุงแผนครั้งนี้ มุ่งเน้นการมองภาพรวมทั้งลุ่มน้ำ โดยนำกระบวนการประเมินสิ่งแวดล้อมระดับยุทธศาสตร์ (SEA) มาเป็นกรอบสำคัญ ควบคู่กับการใช้ข้อมูลเชิงพื้นที่และการมีส่วนร่วมจากทุกภาคส่วน เพื่อให้แผนมีความชัดเจน วัดผลได้ และสามารถนำไปปฏิบัติได้จริง

สำหรับลุ่มน้ำชีในปัจจุบัน ยังคงเผชิญปัญหาซ้ำซาก ทั้งปัญหาอุทกภัยจากฝนตกหนัก การระบายน้ำที่ไม่มีประสิทธิภาพ สิ่งกีดขวางทางน้ำ รวมถึงข้อจำกัดด้านการพัฒนาแหล่งเก็บกักน้ำขนาดใหญ่ ขณะเดียวกันยังประสบปัญหาภัยแล้งจากปริมาณน้ำต้นทุนไม่เพียงพอ ระบบส่งน้ำไม่มีประสิทธิภาพ และความต้องการใช้น้ำที่เพิ่มสูงขึ้นในทุกภาคส่วนนอกจากนี้ ยังมีปัญหาคุณภาพน้ำจากน้ำเสียภาคอุตสาหกรรม เกษตรกรรม และชุมชน ซึ่งส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตของประชาชนในพื้นที่อย่างต่อเนื่อง

สทนช. จึงเร่งขับเคลื่อนการจัดทำแผนแม่บทใหม่ โดยยึดหลักการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำแบบองค์รวม (IWRM) ครอบคลุมมิติด้านเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม พร้อมออกแบบกระบวนการมีส่วนร่วมอย่างเข้มข้น ผ่านเวทีรับฟังความคิดเห็นรวม 19 ครั้ง ตั้งแต่ระดับลุ่มน้ำสาขาไปจนถึงระดับภาพรวม

ทโดยในช่วงเริ่มต้น ได้จัดเวทีปฐมนิเทศและรับฟังความคิดเห็นแล้ว 2 ครั้ง ที่จังหวัดขอนแก่น และจังหวัดยโสธร มีผู้เข้าร่วมเวทีละประมาณ 160 คน จากนั้นจะมีการจัดเวทีย่อยอีก 15 ครั้ง และเวทีปัจฉิมนิเทศ 2 ครั้ง เพื่อร่วมกันกำหนดทิศทางและมาตรการสำคัญ ก่อนสรุปเป็นแผนแม่บทฉบับสมบูรณ์

ทั้งนี้ โครงการศึกษามีกำหนดระยะเวลา 540 วัน คาดว่าจะได้แผนแม่บทลุ่มน้ำชีที่มีความครอบคลุมและบูรณาการ พร้อมกรอบแผนงานระยะ 20 ปี และแผนปฏิบัติการ 3 ระยะ ได้แก่ ระยะที่ 1 (2566–2570) ระยะที่ 2 (2571–2575) และระยะที่ 3 (2576–2580) ซึ่งหน่วยงานภาครัฐสามารถนำไปใช้ดำเนินการได้ทันที

สำนักงานทรัพยากรน้ำแห่งชาติ เชื่อมั่นว่า แผนแม่บทฉบับปรับปรุงนี้ จะเป็นกลไกสำคัญในการยกระดับความมั่นคงด้านทรัพยากรน้ำของลุ่มน้ำชี รองรับการพัฒนาเศรษฐกิจ และเพิ่มศักยภาพการรับมือภัยธรรมชาติในอนาคตได้อย่างมีประสิทธิภาพและยั่งยืน.